7 Patiëntenvoorlichting: patiënteninformatie

  • M.A.J. Eijkman
  • M.P.M.A. Duyx
  • A.Ph. Visser

Samenvatting

In dit hoofdstuk is patiënteninformatie als onderdeel van patiëntenvoorlichting aan de orde geweest. Onder meer is ingegaan op het begrip informatie, waarbij zowel de communicatiewetenschappelijke als de juridische betekenis (wgbo) is belicht. Enige sociaalwetenschappelijke achtergronden van informatiezoekend gedrag zijn kort besproken. Daarna is ingegaan op enige redenen en effecten van informatieverstrekking, zowel in de algemeen medische als in de tandheelkundige situatie.

De kennis van zowel patiënten als van tandartsen in relatie met informatieverstrekking is hierna besproken. Daarbij is opgemerkt dat er weinig onderzoek bekend is naar de kennis van patiënten van algemeen tandheelkundige onderwerpen, uitgezonderd naar de kennis van preventie en parodontale kwesties. Deze kennis blijkt overigens matig, maar vergeleken met vroeger wel toe te nemen.

Voorts is de zorg uitgesproken dat, gezien de enorme toevloed van onderzoeksgegevens, tandartsen en mondhygiënisten niet adequaat kunnen reageren op moderne ontwikkelingen en op vragen van patiënten vaak moeilijk antwoord kunnen geven. Patiënten blijken nogal wat vragen te hebben. Vermeld is dat patiënten veel vragen hebben in de categorie ‘verrichtingen van tandartsen’. Aangestipt is daarna de nogal ingewikkelde problematiek rond de beantwoording van vragen en de manier waarop de tandarts of mondhygiënist met behulp van het internet en zoekmachines wetenschappelijk gefundeerde kennis kan verkrijgen om de patiënt adequaat te helpen. Tot slot zijn in een schema onderwerpen opgenomen waarover, in de praktijk, informatie behoort te worden gegeven. Het hoofdstuk is afgesloten met enige praktische aanwijzingen bij het geven van patiënteninformatie.

Literatuur

  1. Atkin C. Instrumental utilities and information seeking. In: Clarke P, red. New models for communication research. Londen: Beverly Hills, 1973.Google Scholar
  2. Brands WG. Over dossier en delegatie. Ned Tijdschr Tandheelk 2006;113:107-12.Google Scholar
  3. Brands WG, Eijkman MAJ. Gezondheidsrecht voor tandartsen. Houten/Diegem: Bohn Stafleu Van Loghum, 2000.Google Scholar
  4. Christiaans-Dingelhoff I, Brands WG, Eijkman MAJ, Hubben, JH. De tandarts in de tuchtrechtspraak, 1994-2001. Den Haag: Koninklijke Vermande, 2002.Google Scholar
  5. Coumou HCH. Second opinion; de keuze is aan u. Amsterdam: Uitgeverij Boom, 2001.Google Scholar
  6. Cuilenburg JJ van. Tandheelkunde in de informatiesamenleving. De tandarts als informatiemakelaar. Ned Tijdschr Tandheelkd 1990;97:67-9.PubMedGoogle Scholar
  7. Dekker J den. Sociale tandheelkunde. Structuur en functioneren van de tandheelkundige gezondheidszorg. Houten: Bohn Stafleu van Loghum, 2004.Google Scholar
  8. Dekkers AFM. De patiënt en het recht op informatie. Proefschrift. Amsterdam: Elsevier, 1979.Google Scholar
  9. Forrest JL, Horowitz AM, Shmuely Y. Caries preventive knowledge and practices among dental hygienists. J Dent Hyg 2000;74:183-95.PubMedGoogle Scholar
  10. Forrest JL, Miller SA. Evidence-based decision making in action: Part 1 – Finding the best. Clinical evidence. J Contemp Dent Pract 2002;3:10-26.PubMedGoogle Scholar
  11. Frazier PJ. Public and professional adoption of selected methods to prevent dental decay. In: Cohen CK, Bryant PS, red. Social sciences and dentistry: a critical bibliography. Vol. II. Londen: Quintessence, 1984.Google Scholar
  12. King TB, Muzzin KB. A national survey of dental hygienists’ infection control and practices. J Dent Hyg 2005;79:8-12.PubMedGoogle Scholar
  13. Kujan O, Duxbury A, Glenny A, Thakker N, Sloan P. Opinions and attitudes of the UK’s GPDs and specialists in oral surgery, oral medicine and surgical dentistry on oral cancer screening. Oral Dis 2006;12:194-9.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  14. Ley Ph. Giving information to patients. In: Eiser JR, red. Social psychology and behavioral medicine. New York: Wiley, 1982.Google Scholar
  15. Linn EW, Eijkman MAJ, red. Leerzame mislukkingen uit de tandheelkundige praktijk. Houten/Diegem: Bohn Stafleu Van Loghum, 1995.Google Scholar
  16. Poorterman J, Schuller AA. Tandheelkundige verzorging jeugdige Ziekenfondsverzekerden (tjz). Tussenmeting. Amsterdam/Leiden: ACTA/TNO, 2005.Google Scholar
  17. Rotter JB. Generalized expectancies for internal versus external control of reinforcement. Psychological Monograph 1966;80:1-28.CrossRefGoogle Scholar
  18. Schouten BC. On the autonomy of dental patients. Academisch Proefschrift. Amsterdam: UvA, 2002.Google Scholar
  19. Schouten BC, Eijkman MAJ, Hoogstraten J. Dentists’ and patients’ communicative behaviour and their satisfaction with the dental encounter. Community Dent Health 2003;20:11-5.PubMedGoogle Scholar
  20. Visser APh. Klachten van patiënten: een sociaal-cultureel perspectief. In: Kooiker SE, Mootz M, red. Voorburg/Den Haag: Sociaal Cultureel Planbureau/vuga, 1996.Google Scholar
  21. Weiner B. An attributional theory of motivation and emotion. New York: Springer, 1986.CrossRefGoogle Scholar
  22. Wijk AJ van, Hoogstraten J. Reducing fear of pain associated with endodontic therapy. Int Endodontic J 2006;39:384-88.CrossRefGoogle Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2006

Authors and Affiliations

  • M.A.J. Eijkman
  • M.P.M.A. Duyx
  • A.Ph. Visser

There are no affiliations available

Personalised recommendations