Advertisement

Integrale geboortezorg – achtergrond, definitie, doelstellingen en organisatorische aspecten

  • H. I. J. Wildschut
  • I. C. Boesveld
  • E. Hallensleben
  • W. J. Hofdijk
  • E. Cellissen
  • J. A. M. de Boer
  • S. E. M. Truijens
Chapter

Samenvatting

De achtergrond, definitie, doelstellingen en organisatorische aspecten van integrale gezondheidszorg worden uitgebreid beschreven in dit hoofdstuk. Hoe heeft de geboortezorg zich in Nederland ontwikkeld en wat waren de aanleidingen om te werken aan integrale zorg? En wat zijn de implicaties en voorwaarden voor een geslaagde implementatie ervan?

Literatuur

  1. Aij K, Lohman B. L2 zorg. Lean leiderschap in de praktijk. Den Haag: Boon Lemma uitgevers; 2013.Google Scholar
  2. Amelink-Verburg MP, Verloove-Vanhorick SP, Hakkenberg RM, Veldhuijzen IM, Gravenhorst JB, Buitendijk SE. Evaluation of 280,000 cases in Dutch midwifery practices: a descriptive study. BJOG 2008;115(5):570–8.CrossRefGoogle Scholar
  3. Anonymous. An introduction to value-based healthcare in Europe. The economist intelligence unit. The economist 2014. Bron: http://vbhcprize.com/wp-content/uploads/2014/03/An-introduction-to-value-based-healthcare-in-Europe.pdf.
  4. Anthony S, Jacobusse GW, Pal-de Bruin KM van der, Buitendijk S, Zeitlin J; EURO-PERISTAT Working Group on Risk Factors. Do differences in maternal age, parity and multiple births explain variations in fetal and neonatal mortality rates in Europe?–results from the EURO-PERISTAT project. Paediatr Perinat Epidemiol. 2009;23(4):292–300.  https://doi.org/10.1111/j.1365-3016.2009.01044.x. PubMed PMID: 19523076.CrossRefGoogle Scholar
  5. Banga FR, Fransen AF, Oei SG. Onaangekondigde simulatie op de verloskamer. Veilig voor de zorgverlener? Ned Tijdschr Geneeskd. 2015;159:A8635. Dutch. PubMed PMID: 25740191.Google Scholar
  6. Barker DJ. The foetal and infant origins of inequalities in health in Britain. J Public Health Med. 1991;13(2):64–8.PubMedGoogle Scholar
  7. Bellersen M, Kohlmann I. Praktijkboek intervisie. Proces en methoden. Meer vermogen door collegiale blik. Deventer: Vakmedianet Management BV; 2012. ISBN 9789013112450.Google Scholar
  8. Berghella V, Buchanan E, Pereira L, Baxter JK. Preconception care. Obstet Gynecol Surv. 2010;65(2):119–31.CrossRefGoogle Scholar
  9. Berwick DM, Nolan TW, Whittington J. The triple aim: care, health, and cost. Health Aff (Millwood). 2008;27(3):759–69.CrossRefGoogle Scholar
  10. Boer JAM de, Zeeman G. Coaching is de medische praktijk: zinvol of modieuze trend? NTOG 2014;127:477–8.Google Scholar
  11. Boesveld IC. Integrale of geïntegreerde geboortezorg. 2013. http://www.jvei.nl/2013/03/11/integrale-of-geintegreerde-geboortezorg/.
  12. Boesveld IC, Annegarn AMA, IJsseldijk JM, Veldhuysen DC, Annot F, Bruijnzeels MD, Franx A, Wiegers TA. Resultaten van de VSV-integratiemeter. Ned Tijdschr Obstet Gynaecol. 2016;129:500–8.Google Scholar
  13. Boesveld I, Valentijn P, Hitzert M, Hermus M, Franx A, Vries R de, et al. An approach to measuring integrated care within a maternity care system: experiences from the maternity care network study and the Dutch birth centre study. Int J Integr Care 2017;17(2):6.  https://doi.org/10.5334/ijic.2522.
  14. Brauer S. Moral implications of obstetric technologies for pregnancy and motherhood. Med Health Care Philos. 2016;19(1):45–54.CrossRefGoogle Scholar
  15. Braun D, Kramer J. De corporate tribe. Doetichem: Vakmedianet Management B.V.; 2015.Google Scholar
  16. Buitendijk SE, Nijhuis JG. Hoge perinatale sterfte in Nederland in vergelijking tot de rest van Europa. Ned Tijdschr Geneeskd. 2004 Sep 18;148(38):1855–60. Review. PubMed PMID: 1549777.Google Scholar
  17. Caluwé L de, Vermaak H. ‘Leren veranderen: een handboek voor de veranderkundige’. 2de herziene druk. Alphen aan den Rijn: Kluwer; 2011. ISBN 9013016545.Google Scholar
  18. Chang E. The role of simulation training in obstetrics: a healthcare training strategy dedicated to performance improvement. Curr Opin Obstet Gynecol. 2013;25(6):482–6.  https://doi.org/10.1097/GCO.8.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  19. Chardon AJ, Wildschut HI, Stolwijk AJ, Deckers CM, Relyveld RM, Meulen JH van der. Duur van ambulancevervoer van verloskundige patiënten. Ned Tijdschr Geneeskd. 1994 Oct 8;138(41):2053–7.Google Scholar
  20. CVZ. Verloskundig vademecum 2003. Eindrapport van de commissie verloskunde van het college voor zorgverzekeraars. Diemen: CVZ; 2003.Google Scholar
  21. Daniels K, Auguste T. Moving forward in patient safety: multidisciplinary team training. Semin Perinatol. 2013;37(3):146–50.  https://doi.org/10.1053/j.semperi.2013.02.004. Review. PubMed PMID: 23721769.CrossRefGoogle Scholar
  22. Deering S, Auguste T, Lockrow E. Obstetric simulation for medical student, resident, and fellow education. Semin Perinatol. 2013;37(3):143–5.  https://doi.org/10.1053/j.semperi.2013.02.003.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  23. Denktaş S, Bonsel GJ, Steegers EA. Perinatale gezondheid in Rotterdam – ervaringen na 2 jaar ‘Klaar voor een kind’. Ned Tijdschr Geneeskd. 2012;156(29):A4289.PubMedPubMedCentralGoogle Scholar
  24. Denktaş S, Poeran J, Voorst SF van, Vos AA, Jong-Potjer LC de, Waelput AJ, Birnie E, Bonsel GJ, Steegers EA. Design and outline of the healthy pregnancy 4 all study. BMC Pregnancy Childbirth 2014 Jul 31;14:253.  https://doi.org/10.1186/1471-2393-14-253.
  25. Draycott TJ, Collins KJ, Crofts JF, Siassakos D, Winter C, Weiner CP, Donald F. Myths and realities of training in obstetric emergencies. Best Pract Res Clin Obstet Gynaecol. 2015;29(8):1067–76.  https://doi.org/10.1016/j.bpobgyn.2015.07.003.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  26. Duijnhoven NTL van, Vandenbussche FPHA. Samen aan het roer op woelige baren. Ned Tijdschr Obstet Gynaecol. 2016;129:294–8.Google Scholar
  27. Ferenchick EK, Rasanathan K, Polanco NT, Bornemisza O, Kelley E, Mangiaterra V. Scaling up integration of health service. Lancet 2018;391:102–3. PubMed ahead of print.CrossRefGoogle Scholar
  28. Fransen AF, Ven J van de, Merién AE, Wit-Zuurendonk LD de, Houterman S, Mol BW, Oei SG. Effect of obstetric team training on team performance and medical technical skills: a randomised controlled trial. BJOG 2012;119(11):1387–93.  https://doi.org/10.1111/j.1471-0528.2012.03436.x.CrossRefGoogle Scholar
  29. Frenk J, Chen L, Bhutta ZA, Cohen J, Crisp N, Evans T, Fineberg H, Garcia P, Ke Y, Kelley P, Kistnasamy B, Meleis A, Naylor D, Pablos-Mendez A, Reddy S, Scrimshaw S, Sepulveda J, Serwadda D, Zurayk H. Health professionals for a new century: transforming education to strengthen health systems in an interdependent world. Lancet 2010 Dec 4;376(9756):1923–58.  https://doi.org/10.1016/S0140-6736(10)61854-5.CrossRefGoogle Scholar
  30. Gaba DM, DeAnda A. A comprehensive anesthesia simulation environment: re-creating the operating room for research and training. Anesthesiology 1988;69(3):387–94.CrossRefGoogle Scholar
  31. Gaba DM, Fish KJ, Howard SK. Crisis management in anesthesiology. New York: Churchill Livingstone; 1994.Google Scholar
  32. Gentry S, Badrinath P. Defining health in the era of value-based care: lessons from England of relevance to other health systems. Cureus 2017 Mar 6;9(3):e1079.  https://doi.org/10.7759/cureus.1079.
  33. GGD Haaglanden. Evaluatie van het Negen Maanden spel. Een laagdrempelig voorlichtingsmiddel ter bevordering van de perinatale gezondheid in Den Haag en Rotterdam. 2015. Bron: http://www.ggdhaaglanden.nl/over/publicaties-en-onderzoeken/perinatale-gezondheid/evaluatie-van-het-negen-maanden-spel.htm.
  34. GGD Haaglanden. Haagse aanpak perinatale gezondheid. Plan van aanpak 2017–2018. Den Haag: GGD Haaglanden; 2018. Bron: http://docplayer.nl/33715805-Haagse-aanpak-perinatale-gezondheid-plan-van-aanpak.html.
  35. Goodwin N. Understanding integrated care: a complex process, a fundamental principle. Int J Integr Care 2013 Mar 22;13:e011.Google Scholar
  36. Graaf JP de, Merkus HMWM, Bonsel GJ, Steegers EAP. Nederlandse geboortezorg in historisch perspectief. Wonderbaby en zorgenkind. Rotterdam: Erasmus MC; 2017.Google Scholar
  37. Groenen CJM, Duijnhoven NTL van, Kremer JAM, Scheerhagen M, Vandenbussche FPHA, Faber MJ. Shared agenda making for quality improvement; towards more synergy in maternity care. Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol. 2017 Oct 7;219:15–9.  https://doi.org/10.1016/j.ejogrb.2017.10.007.CrossRefGoogle Scholar
  38. Groenewoud AS. Value based health care – een introductie. Kwaliteit in zorg. 2014;4:4–6. Bron: http://iqprom.nl/download/KIZ20140401.pdf.
  39. Haerkens MHTM, Jenkins DH, Hoeven JG van der. Crew resource management in the ICU: the need for culture change. Ann Intensive Care 2012;2:39.CrossRefGoogle Scholar
  40. Haggerty JL, Reid RJ, Freeman GK, Starfield BH, Adair CE, McKendry R. Continuity of care: a multidisciplinary review. BMJ 2003 Nov 22;327(7425):1219–21. Review. PubMed PMID: 14630762; PubMed Central PMCID: PMC274066.CrossRefGoogle Scholar
  41. Hazelzet J. ‘VBHC is vooral in het voordeel van de patiënt’. Zorgvisie 8 sept 2017. Bron: https://www.zorgvisie.nl/hazelzet-vbhc-vooral-in-het-voordeel-van-patient/.
  42. Helmreich RL, Foushee HC, Benson R, Russini W. Cockpit resource management: exploring the attitude-performance linkage. Aviat Space Environ Med. 1986;57(12 Pt 1):1198–200.PubMedGoogle Scholar
  43. Helmreich RL, Foushee HC. Why crew resource management? Empirical and theoretical bases of human factors training in aviation. In: Wiener E, Kanki B, Helmreich RL, redactie. Cockpit resource management. San Diego, CA: Academic press; 1993.Google Scholar
  44. Hollander MH, Dillen J van. Zorg op maat in de verloskunde, verklaard vanuit de geschiedenis. NTOG 2017;17(6):327–30.Google Scholar
  45. Hoogendoorn D. De indrukwekkende doch teleurstellende daling van perinatale sterfte in Nederland. Ned Tijdschr Geneeskd. 1986 Aug 9;130(32):1436–40. Erratum in: Ned Tijdschr Geneeskd. 1986 Nov 22;130(47):2160. PubMed PMID: 3814240.Google Scholar
  46. Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ). Mogelijkheden voor verbetering geboortezorg nog onvolledig benut. Samenvattend eindrapport van het inspectieonderzoek naar de invoering van het advies van de Stuurgroep Zwangerschap en Geboorte. Utrecht: Ministerie Volksgezondheid, Welzijn en Sport; 2014. Bron: https://www.kennisnetgeboortezorg.nl/?file=15252&m=1521554284&action=file.download.
  47. Jan van Es Instituut. White paper triple aim. De 7 stappen op weg naar triple aim. Een doelmatige aanpak om de zorg toekomstbestendig en betaalbaar te maken. Met een praktijkvoorbeeld gericht op patiënten met hoge risico’s en hoge kosten. 2014. Bron: http://www.jvei.nl/2014/07/03/white-paper-triple-aim/.
  48. Jans S. De kracht van Amsterdam. Midwife-led care in de praktijk. Tijdschr Verloskd. 2017;3:22–6.Google Scholar
  49. Jonge A de, Geerts CC, Goes BY van der, Mol BW, Buitendijk SE, Nijhuis JG. Perinatal mortality and morbidity up to 28 days after birth among 743 070 low-risk planned home and hospital births: a cohort study based on three merged national perinatal databases. BJOG 2015;122(5):720–8.  https://doi.org/10.1111/1471-0528.13084.CrossRefGoogle Scholar
  50. Jonge A de, Goes BY van der, Ravelli AC, Amelink-Verburg MP, Mol BW, Nijhuis JG, Gravenhorst JB, Buitendijk SE. Perinatal mortality and morbidity in a nationwide cohort of 529,688 low-risk planned home and hospital births. BJOG 2009;116(9):1177–84.  https://doi.org/10.1111/j.1471-0528.2009.02175.x.CrossRefGoogle Scholar
  51. Kesteren D van. Project ‘Kans voor de Veenkoloniën’ over armoede, leefstijl en gezondheid. Gezondheid gaat over veel meer dan gezond zijn. Sprank 2016. Bron: https://www.zorginnovatieforum.nl/nieuws/project-kans-voor-de-veenkolonien-over-armoede-leefstijl-en-gezon.
  52. Kloosterman GJ. Wordend moederschap, een boek voor a.s. vaders en moeders. 4de druk. Lochem: Uitgeverij De Tijdstroom; 1966.Google Scholar
  53. Kloosterman GJ. De verloskundige organisatie. In: Kloosterman GJ, et al., redactie. De voortplanting van de mens. Leerboek voor obstetrie en gynaecologie. Bussum: Uitgeversmaatschappij Centen; 1973. pag. 736–9.Google Scholar
  54. KNOV. Handreiking omgaan met incidenten in de verloskundige praktijk. 2013 (met update 2017). Bron: https://www.knov.nl/werk-en-organisatie/tekstpagina/154-2/calamiteiten-en-incidenten/hoofdstuk/193/calamiteiten-en-incidenten/.
  55. Kooy J van der, Birnie E, Denktas S, Steegers EAP, Bonsel GJ. Planned home compared with planned hospital births: mode of delivery and perinatal mortality rates, an observational study. BMC Pregnancy Childbirth 2017 Jun 8;17(1):177.  https://doi.org/10.1186/s12884-017-1348-y.
  56. Kooy J van der, Poeran J, Graaf JP de, Birnie E, Denktasş S, Steegers EA, Bonsel GJ. Planned home compared with planned hospital births in the Netherlands: intrapartum and early neonatal death in low-risk pregnancies. Obstet Gynecol. 2011;118(5):1037–46.Google Scholar
  57. Köhler W. Vroeg dood. Staatssecretaris Ross-van Dorp ontkent dan Nederland een hoge babysterfte heeft. De wetenschap geeft haar geen steun/Rotterdam, NRC. 20 dec 2003. https://www.nrc.nl/nieuws/2003/12/20/vroeg-dood-7666888-a1069535.
  58. Kramer J. Deep democracy. De wijsheid van de minderheid. Zaltbommel: Uitgeverij Thema; 2014. ISBN 9789058719324.Google Scholar
  59. Lagendijk J, Vos AA, Bertens LCM, Denktas S, Bonsel GJ, Steyerberg EW, Been JV, Steegers EAP. Antenatal non-medical risk assessment and care pathways to improve pregnancy outcomes: a cluster randomised controlled trial. Eur J Epidemiol. 2018;33(6):579–89.  https://doi.org/10.1007/s10654-018-0387-7.CrossRefPubMedPubMedCentralGoogle Scholar
  60. Lassi ZS, Bhutta ZA. Community-based intervention packages for reducing maternal and neonatal morbidity and mortality and improving neonatal outcomes. Cochrane Database Syst Rev. 2015 Mar 23;(3):CD007754. Google Scholar
  61. Leadsom A, Burstow P, Lucas C, Field F. Manifesto 1.001 critical days. The importance of the conception to age two period. 2013. http://www.1001criticaldays.co.uk/manifesto.
  62. Lederman LC. Debriefing: towards a systematic assessment of theory and practice. Simul Games 1992;23(2):145–60.CrossRefGoogle Scholar
  63. Lee TH. Putting the value framework to work. N Engl J Med. 2010 Dec 23;363(26):2481–3.  https://doi.org/10.1056/NEJMp1013111.CrossRefGoogle Scholar
  64. Lee N van der. CanMeds for training in obstetrics and gynaecology in the Netherlands. Amsterdam: Academisch proefschrift; 2014.Google Scholar
  65. Lee N van der, Driessen EW, Houwaart ES, Caccia NC, Scheele F. An examination of the historical context of interprofessional collaboration in Dutch obstetrical care. J Interprof Care 2014;28(2):123–7.Google Scholar
  66. Lee N van der, Driessen EW, Scheele F. How the past influences interprofessional collaboration between obstetricians and midwives in the Netherlands: findings from a secondary analysis. J Interprof Care 2016;30(1):71–6.Google Scholar
  67. Leistikow I. Voorkomen is beter. Leren van calamiteiten in de zorg. Leusden: Diagnose Uitgevers; 2014. ISBN 978-94-91969-01-0.Google Scholar
  68. Lewis AJ, Austin E, Knapp R, Vaiano T, Galbally M. Perinatal maternal mental health, fetal programming and child development. Healthcare (Basel). 2015 Nov 26;3(4):1212–27.  https://doi.org/10.3390/healthcare3041212.CrossRefGoogle Scholar
  69. Lint M de. Zorgstelsel op koers of op drift? Acht jaar RVS adviezen voor het nieuwe zorgstelsel. Den Haag: Raad voor Volksgezondheid en Samenleving; 2014. Bron: https://www.raadrvs.nl/uploads/docs/Zorgstelsel_op_koers_of_op_drift_-_8_jaar_RVZ_adviezen.pdf.
  70. Loo H van der, Geelhoed J, Samhoud S. Kus de visie wakker: organisaties energiek en effectief maken. 1e druk. Academic Service; 2007. ISBN 9789052615820.Google Scholar
  71. MacDonald-Wicks L, Levett-Jones T. Effective teaching of communication to health professional undergraduate and postgraduate students: a systematic review. JBI Libr Syst Rev. 2012;10(28 Suppl):1–12. PubMed PMID: 27820404.CrossRefGoogle Scholar
  72. Marmot M. The health gap: the challenge of an unequal world. Lancet 2015 Dec 12;386(10011):2442–4.  https://doi.org/10.1016/S0140-6736(15)00150-6.CrossRefGoogle Scholar
  73. Martijn LM, Jacobs AJE, Amelink-Verburg MP, Wentzel RHR, Buitendijk SE, Wensing M. Calamiteiten bij zwangere vrouwen in Nederland. Ned Tijdschr Geneeskd. 2014;158:A7663.Google Scholar
  74. McConaughey E. Crew resource management in healthcare: the evolution of teamwork training and Med Teams. J Perinat Neonatal Nurs. 2008;22(2):96–104.  https://doi.org/10.1097/01.JPN.0000319095.59673.6c.CrossRefGoogle Scholar
  75. Mil NH van, Bouwland-Both MI, Stolk L, Verbiest MM, Hofman A, Jaddoe VW, Verhulst FC, Eilers PH, Uitterlinden AG, Steegers EA, Tiemeier H, Steegers-Theunissen RP. Determinants of maternal pregnancy one-carbon metabolism and newborn human DNA methylation profiles. Reproduction 2014;148(6):581–92.CrossRefGoogle Scholar
  76. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg. Handreiking ‘leren van incidenten’ voor kleine zorgaanbieders. Den Haag; 2016. Bron: https://www.knov.nl/werk-en-organisatie/tekstpagina/790-3/wet-kwaliteit-klachten-en-geschillen-zorg-wkkgz/hoofdstuk/1114/wet-kwaliteit-klachten-en-geschillen-zorg-wkkgz/.
  77. Mitri J, Gabbay R. Understanding population health through diabetes population management. Endocrinol Metab Clin North Am. 2016;45(4):933–42.  https://doi.org/10.1016/j.ecl.2016.06.006.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  78. Mohangoo AD, Buitendijk SE, Hukkelhoven CW, Ravelli AC, Rijninks-van Driel GC, Tamminga P, Nijhuis JG. Hoge perinatale sterfte in Nederland vergeleken met andere Europese landen: de Peristat-II-studie. Ned Tijdschr Geneeskd. 2008;152:2718–27.PubMedGoogle Scholar
  79. Mol BWJ, Jonge A de, Nijhuis JG, Buitendijk S. Hoge babysterfte niet door thuisbevalling. Medisch Contact 2010. Bron: https://www.medischcontact.nl/nieuws/laatste-nieuws/artikel/hoge-babysterfte-niet-door-thuisbevalling.htm.
  80. M’hamdi HI, Hilhorst M, Steegers EA, Beaufort I de. Nudge me, help my baby: on other-regarding nudges. J Med Ethics 2017 Jan 21;(1):21–28.  https://doi.org/10.1007/s10995-016-2089-7.CrossRefGoogle Scholar
  81. Nieuwenhuijze M, Vries R de. Commotie over babysterfte. Medisch Contact 4 mei 2011. Bron: https://www.medischcontact.nl/nieuws/laatste-nieuws/artikel/commotie-over-babysterfte.htm.
  82. NVOG. Standpunt verlengde arm constructie. Utrecht: NVOG; 2007. http://nvog-documenten.nl/index.php?pagina=/richtlijn/pagina.php&fSelectNTG_73=81&fSelectedSub=73.
  83. Offerhaus PM, Hukkelhoven CW, Jonge A de, Pal-de Bruin KM van der, Scheepers PL, Lagro-Janssen AL. Persisting rise in referrals during labor in primary midwife-led care in the Netherlands. Birth 2013;40(3):192–201.CrossRefGoogle Scholar
  84. Oostvogels AJ, Stronks K, Roseboom TJ, Post JA van der, Eijsden M van, Vrijkotte TG. Maternal prepregnancy BMI, offspring’s early postnatal growth, and metabolic profile at age 5–6 years: the ABCD Study. J Clin Endocrinol Metab. 2014;99(10):3845–54.CrossRefGoogle Scholar
  85. Perdok H, Jans S, Verhoeven C, Henneman L, Wiegers T, Mol BW, Schellevis F, Jonge A de. Opinions of maternity care professionals and other stakeholders about integration of maternity care: a qualitative study in the Netherlands. BMC Pregnancy Childbirth 2016 Jul 26;16(1):188.  https://doi.org/10.1186/s12884-016-0975-z.
  86. Perined. Perinatale zorg in Nederland in 2015. Utrecht: Perined; 2016. Bron: https://assets.perined.nl/docs/980021f9-6364-4dc1-9147-d976d6f4af8c.pdf.
  87. Peters IA, Schölmerich VLN, Veen DW van, Steegers EAP, Denktaş S. Reproductive health peer education for multicultural target groups. J Multicultural Educ. 2014;8(3):162–78.CrossRefGoogle Scholar
  88. Pieters AJHM, Oorschot KE van, Akkermans HA, Brailsford SC. Care and cure: compete or collaborate? Improving inter-organizational designs in healthcare. A case study in Dutch perinatal care. Tilburg: Prisma Print; 2014. Bron: https://www.researchgate.net/publication/276894326_Care_Cure_Combine_or_Collaborate_Evaluating_Inter-Organizational_Designs_in_Healthcare.
  89. Porter ME. Redefining health care: creating value-based competition on results. National association of chain drug stores. Annual meeting. 2006. Bron: http://www.hbs.edu/faculty/Publication%20Files/20060502%20NACDS%20-%20Final%2005012006%20for%20On%20Point_db5ede1d-3d06-41f0-85e3-c11658534a63.pdf.
  90. Porter ME. What is value in health care? N Engl J Med. 2010 Dec 23;363(26):2477–81.  https://doi.org/10.1056/NEJMp1011024.CrossRefGoogle Scholar
  91. Prins M, Dillen J van, Jonge A de. Voordelen continue zorg door verloskundigen. Ned Tijdschr Geneeskd. 2014;157:A7070.Google Scholar
  92. Raad voor Volksgezondheid en Samenleving. Professionals in de gezondheidszorg. 2000. Bron: https://www.raadrvs.nl/uploads/docs/Professionals_in_de_gezondheidszorg.pdf.
  93. Raats I, Brink R van den, Wit F de, redactie. CBO handboek patiënten- en cliëntenparticipatie. Verbeteren van de zorg samen met patiënten/cliënten. 2013. http://www.participatiekompas.nl/sites/default/files/CBO_handboek-patientenparticipatie-maart-2013.pdf.
  94. Raymond M, Harrison MC. The structured communication tool SBAR (Situation, Background, Assessment and Recommendation) improves communication in neonatology. S Afr Med J. 2014;104(12):850–2.CrossRefGoogle Scholar
  95. Rijksoverheid. Programma “Zeven rechten voor de cliënt in de zorg: investeren in de zorgrelatie”. Den Haag: Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport; MC-U-2852129; 2008. Bron: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2008/05/26/programma-quot-zeven-rechten-voor-de-client-in-de-zorg-investeren-in-de-zorgrelatie-quot.
  96. Rijksoverheid. Een goed begin. Veilige zorg rond zwangerschap en geboorte. Advies Stuurgroep Zwangerschap en Geboorte (olv prof. J van de Velden). Den Haag: Gezondheidsraad; 2009. https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2009/12/30/een-goed-begin-veilige-zorg-rond-zwangerschap-en-geboorte.
  97. Romijn A, Bruijne MC de, Teunissen PW, Groot CJ de, Wagner C. Complex social intervention for multidisciplinary teams to improve patient referrals in obstetrical care: protocol for a stepped wedge study design. BMJ Open 2016 Jul 14;6(7):e011443.  https://doi.org/10.1136/bmjopen-2016-011443.CrossRefGoogle Scholar
  98. Romijn A, Teunissen PW, Bruijne MC de, Wagner C, Groot CJM de. Interprofessional collaboration among care professionals in obstetrical care: are perceptions aligned? BMJ Qual Saf. 2018;27(4):279–86.  https://doi.org/10.1136/bmjqs-2016-006401.CrossRefGoogle Scholar
  99. Saleeby E, Holschneider CH, Singhal R. Paradigm shifts: using a participatory leadership process to redesign health systems. Curr Opin Obstet Gynecol. 2014;26(6):516–22.CrossRefGoogle Scholar
  100. Sandall J, Soltani H, Gates S, Shennan A, Devane D. Midwife-led continuity models versus other models of care for childbearing women. Cochrane Database Syst Rev. 2016;(4). Art. No.: CD004667.  https://doi.org/10.1002/14651858.CD004667.pub5.
  101. Schölmerich VL, Ghorashi H, Denktaş S, Groenewegen P. Caught in the middle? How women deal with conflicting pregnancy-advice from health professionals and their social networks. Midwifery 2016;35:62–9.  https://doi.org/10.1016/j.midw.2016.02.012.CrossRefGoogle Scholar
  102. Smorenburg SM, Göbel B, Maaijer PF de, Geerlings SE. Ziekenhuiszorg buiten kantooruren. Medisch Contact 2011. Bron: https://www.medischcontact.nl/nieuws/laatste-nieuws/artikel/ziekenhuiszorg-buiten-kantooruren.htm.
  103. Strating MM, Nieboer AP. Psychometric test of the team climate inventory-short version investigated in Dutch quality improvement teams. BMC Health Serv Res. 2009 Jul 24;9:126.Google Scholar
  104. Thomas EJ, Sherwood GD, Helmreich RL. Lessons from aviation: teamwork to improve patient safety. Nurs Econ. 2003;21(5):241–3.Google Scholar
  105. Treffers PE. Veertig jaar discussie over perinatale sterfte in Nederland. Ned Tijdschr Geneeskd. 2004 Sep 18;148(38):1853–5. PubMed PMID: 15497777.Google Scholar
  106. Truijens S. Patient-reported outcomes in perinatal care. Academisch proefschrift. Eindhoven: GVO drukkers en vormgevers; 2016.Google Scholar
  107. Truijens SE, Banga FR, Fransen AF, Pop VJ, Runnard Heimel PJ van, Oei SG. The effect of multiprofessional bimulation-based obstetric team training on patient-reported quality of care: a pilot study. Simul Healthc. 2015;10(4):210–6.  https://doi.org/10.1097/SIH.
  108. Valentijn P, Bruijnzeels M. Sleutelmodel ontrafelt de kunst van het samenwerken. De eerstelijns. Jan van Es Instituut; 2014. https://www.jvei.nl/wp-content/uploads/11.-DEL-nr9-Sleutelmodel-ontrafelt-de-kunst-van-het-samenwerken1.pdf.
  109. Valentijn PP, Schepman SM, Opheij W, Bruijnzeels MA. Understanding integrated care: a comprehensive framework based on integrative functions of primary care. Int J Integr Care 2013, URN:NBN:NL:UI:10-1-1144.Google Scholar
  110. Valentijn PP, Vrijhoef HJ, Ruwaard D, Boesveld I, Arends RY, Bruijnzeels MA. Towards an international taxonomy of integrated primary care: a Delphi consensus approach. BMC Fam Pract. 2015 May 22;16:64.Google Scholar
  111. Vanhaecht K, Coeckelbergs E, Schouten L, Zeeman G. Onbedoelde schade treft ook de arts. Medisch Contact 2017;37:14–6.Google Scholar
  112. Ven J van de, Baaren GJ van, Fransen AF, Runnard Heimel PJ van, Mol BW, Oei SG. Cost-effectiveness of simulation-based team training in obstetric emergencies (TOSTI study). Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol. 2017a;216:130–7.  https://doi.org/10.1016/j.ejogrb.2017.07.027.CrossRefGoogle Scholar
  113. Ven J van de, Fransen AF, Schuit E, Runnard Heimel PJ van, Mol BW, Oei SG. Does the effect of one-day simulation team training in obstetric emergencies decline within one year? A post-hoc analysis of a multicentre cluster randomised controlled trial. Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol. 2017b;216:79–84.  https://doi.org/10.1016/j.ejogrb.2017.07.020.CrossRefGoogle Scholar
  114. Visser GHA, Steegers EAP. Beter baren. Nieuwe keuzen nodig in de zorg voor zwangeren. Medisch Contact 2008;63:96–9.Google Scholar
  115. Voorst SF van, Kate CA ten, Jong-Potjer LC de, Steegers EAP, Denktaş S. Developing social marketed individual preconception care consultations: which consumer preferences should it meet? Health Expect 2017;20(5):1106–13.  https://doi.org/10.1111/hex.12555.CrossRefGoogle Scholar
  116. Voorst SF van, Vos AA, Jong-Potjer LC de, Waelput AJ, Steegers EA, Denktas S. Effectiveness of general preconception care accompanied by a recruitment approach: protocol of a community-based cohort study (the Healthy Pregnancy 4 All study). BMJ Open 2015 Mar 20;5(3):e006284.  https://doi.org/10.1136/bmjopen-2014-006284.CrossRefGoogle Scholar
  117. Vos A. Strategies to reduce perinatal health inequalities. The healthy pregnancy 4 all study. Rotterdam: Academisch proefschrift; 2015.Google Scholar
  118. Vos AA, Leeman A, Waelput AJ, Bonsel GJ, Steegers EA, Denktaş S. Assessment and care for non-medical risk factors in current antenatal health care. Midwifery 2015;31(10):979–85.CrossRefGoogle Scholar
  119. Vos AA, Voorst SF van, Steegers EA, Denktaş S. Analysis of policy towards improvement of perinatal mortality in the Netherlands (2004–2011). Soc Sci Med. 2016;157:156–64.  https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2016.01.032.CrossRefGoogle Scholar
  120. Waelput AJM, Sijpkens MK, Lagendijk J, Minde MRC van, Raat H, Ernst-Smelt HE, Kroon MLA de, Rosman AN, Been JV, Bertens LCM, Steegers EAP. Geographical differences in perinatal health and child welfare in the Netherlands: rationale for the healthy pregnancy 4 all-2 program. BMC Pregnancy Childbirth 2017 Aug 1;17(1):254.  https://doi.org/10.1186/s12884-017-1425-2.
  121. Wassen MM, Hukkelhoven CW, Scheepers HC, Smits LJ, Nijhuis JG, Roumen FJ. Epidural analgesia and operative delivery: a ten-year population-based cohort study in the Netherlands. Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol. 2014;183:125–31.  https://doi.org/10.1016/j.ejogrb.2014.10.023.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  122. Wiegers TA, Borst J de. Organisation of emergency transfer in maternity care in the Netherlands. Midwifery 2013;29(8):973–80.CrossRefGoogle Scholar
  123. Wiegers T, Hassel D van. Meer praktiserende verloskundigen: waar werken zij? TvV 2015;05.Google Scholar
  124. Wilson D, Kochar A, Whyte-Lewis A, Whyte H, Lee KS. Evaluation of situation, background, assessment, recommendation tool during neonatal and pediatric interfacility transport. Air Med J. 2017;36(4):182–7.  https://doi.org/10.1016/j.amj.2017.02.013.CrossRefGoogle Scholar
  125. Zeeman K. Samen een team. Tijdschr Verloskd. 2013;01:40–2.Google Scholar
  126. Zeeman GG, Boer JAM de. Intervisie als oplossing? Als je lang mee wilt gaan moet je goed voor jezelf zorgen. NTOG 2014;127:353–4.Google Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum is een imprint van Springer Media B.V., onderdeel van Springer Nature 2018

Authors and Affiliations

  • H. I. J. Wildschut
    • 1
  • I. C. Boesveld
    • 2
  • E. Hallensleben
    • 3
  • W. J. Hofdijk
    • 4
  • E. Cellissen
    • 5
  • J. A. M. de Boer
    • 6
  • S. E. M. Truijens
    • 7
  1. 1.Wildschut ConsultancyEnkhuizenNederland
  2. 2.Verloskundige (np)Den HaagNederland
  3. 3.Groene Hart ZiekenhuisGoudaNederland
  4. 4.CQT Zorg en GezondheidUtrechtNederland
  5. 5.College Perinatale ZorgUtrechtNederland
  6. 6.LelystadNederland
  7. 7.Wetenschappelijk onderzoeker Máxima Medisch Centrum VeldhovenVeldhovenNederland

Personalised recommendations