Advertisement

Verslaving

, Volume 4, Issue 3, pp 31–41 | Cite as

Behandeling van problematisch drinkende jongeren

  • Linda Bolier
  • Jacqueline Verdurmen
  • Evelien Smit
  • Karin Monshouwer
  • Lex Lemmers
Artikelen
  • 787 Downloads

Samenvatting

Wat weten we over de effecten van behandelinterventies voor jongeren die problematisch alcohol gebruiken? In dit artikel worden de resultaten beschreven van een literatuurreview, uitgevoerd door het Trimbos-instituut in het kader van Resultaten Scoren. Het betrof een ‘review van reviews’ met een brede scope: de duur van de beschreven behandelinterventies loopt uiteen. Uit de resultaten bleek dat vooral motiverende gespreksvoering, eventueel aangevuld met feedback en normatieve vergelijkingen, cognitieve gedragstherapie en meeromvattende gezinstherapie, effectief zijn in het verminderen van alcoholgebruik en alcoholgerelateerde problemen. Van veel andere behandelingen, zoals farmacotherapie en het Minnesota-model, zijn enige aanwijzingen voor effectiviteit gevonden, maar daar kunnen nog geen harde conclusies aan verbonden worden. De gevonden resultaten geven aanleiding voor het ontwikkelen van nieuwe protocollen voor de Nederlandse behandelpraktijk voor jongeren, effectonderzoek en implementatie volgens afgesproken standaarden.

Literatuur

  1. Austin, A.M., Macgowan, M.J., & Wagner, E.F. (2005). Effective family-based interventions for adolescents with substance use problems: a systematic review. Research on Social Work Practice, 15, 67-83.Google Scholar
  2. Bukstein, O.G., & Winters, K. (2004). Salient variables for treatment research of adolescent alcohol and other substance use disorders. British Journal of Addiction, 99, 23-37.Google Scholar
  3. Burleson, J.A., Kaminer, Y., & Dennis, M.L. (2006). Absence of iatrogenic or contagion effects in adolescent group therapy: findings from the Cannabis Youth Treatment (CYT) study. American Journal on Addictions, 15, 4-15.Google Scholar
  4. Carey, K.B., Scott-Sheldon, L.A.J., Carey, M.P., & DeMartini, K.S. (2007). Individual-level interventions to reduce college student drinking: a meta-analytic review. Addictive Behaviors, 32, 2469-2494.Google Scholar
  5. Cohen, JA, Mannarino, AP, Zhitova, AC, & Capone, ME. (2003). Treating child abuse-related posttraumatic stress and comorbid substance abuse in adolescents. Child Abuse and Neglect, 27, 1345-1365.Google Scholar
  6. Cuijpers, P., & Scholten, M. (2006). State-of-the-art studies verslavingsonderzoek, deelstudie 4. Verslavingspreventie. Den Haag: ZonMw.Google Scholar
  7. Deas, D., & Thomas, S.E. (2001). An overview of controlled studies of adolescent substance abuse treatment. American Journal on Addictions, 10, 178-189.Google Scholar
  8. Deas, D. (2008). Evidence-based treatments for alcohol use disorders in adolescents. Pediatrics, 121, S3348-S3354.Google Scholar
  9. DeWit, D.J., Adlaf, E.M., Offord, A.C., & Ogborne, A.C. (2000). Age at first alcohol use: a risk factor for the development of alcohol disorders. American Journal of Psychiatry, 157, 745-750.Google Scholar
  10. Dishon, T.J., McCord, J., & Poulin, F. (1999). When interventions harm: peer groups and problem behavior. American Psychhologist, 54, 755-764.Google Scholar
  11. Gageldonk, A. van, Ketelaars, T., & Laar, M. van (2006). Hulp bij probleemgebruik van drugs: wetenschappelijk bewijs voor werkzaamheid of effectiviteit van interventies in der verslavingszorg. Actualisering van de NDM achtergrondstudie uit 2004. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  12. Grant, J.D., Scherrer, J.F., Lynskey, M.T., Lyons, M.J., Eisen, S.A., & Tsuang, M.T. (2006). Adolescent alcohol use is a risk factor for adult alcohol and drug dependence: Evidence from a twin design. Psychological Medicine, 36, 109-118.Google Scholar
  13. Grenard, J.L., Ames, S.L., Pentz, M.A., & Sussman, S. (2006). Motivational interviewing with adolescents and young adults for drug-related problems. International Journal of Adolescent Medicine and Health, 18, 53-67.Google Scholar
  14. Kaminer, Y., & Slesnick, N. (2005). Evidence-based cognitive-behavioral and family therapies for adolescent alcohol and other substance use disorders. New York: Kluwer Academic/Plenum Publishers. Google Scholar
  15. Kaminer, Y. (2005). Challenges and opportunities of group therapy for adolescent substance abuse: a critical review. Addictive Behaviors, 30, 1765-1774.Google Scholar
  16. Kosten, T.R., & Kosten, T.A. (2004). New medication strategies for comorbid substance use and bipolar affective disorders. Biological Psychiatry, 56, 771-777.Google Scholar
  17. Kypri, K., Sitharthan, T., Cunningham, J.A., Kavanagh, D.J., & Dean, J.I. (2005). Innovative approaches to intervention for problem drinking. Current Opinion in Psychiatry, 18, 229-234.Google Scholar
  18. Laar, M. van, Cruts, G., Verdurmen, J., Ooyen, M. van, & Meijer, R.F. (2008). Nationale Drug Monitor jaarbericht 2007. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  19. LADIS (2008). Gegevens 2006. Houten: IVZ.Google Scholar
  20. Langen, M.S.G. van, & Schippers, G. (2007). Effectieve interventies voor jongeren met problematisch alcohol en drugsgebruik: een meta-analyse (scriptie). Amsterdam: Universiteit van Amsterdam,.Google Scholar
  21. Larimer, M.E., & Cronce, J.M. (2007). Identification, prevention, and treatment revisited: Individual-focused college drinking prevention strategies 1999-2006. Addictive Behaviors, 32, 2439-2468.Google Scholar
  22. Monshouwer, K., Verdurmen, J., Dorsselaer, S., Smit, E., Gorter, W., & Vollebergh, W. (2008). Jeugd en riskant gedrag 2007. Kerngegevens van het Peilstationsonderzoek Scholieren Roken, drinken, drugsgebruik en gokken onder scholieren vanaf 10 jaar. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  23. Monti, P.M., Barnett, N.P., Colby, S.M., Gwaltney, C.J., Spirito, A., Rohsenow, D.J., e.a. (2007). Motivational interviewing versus feedback only in emergency care for young adult problem drinking. British Journal of Addiction, 102, 1234-1243.Google Scholar
  24. Monti, P.M., Tevyaw, T.O., & Borsari, B. (2005). Drinking among young adults: screening, brief intervention, and outcome. Alcohol Health & Research World, 28, 236-244.Google Scholar
  25. Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie (2007). Concept multidisciplinaire richtlijn stoornissen in het gebruik van alcohol. Utrecht: NVVP.Google Scholar
  26. O’Leary Tevyaw, T., & Monti, P.M. (2004). Motivational enhancement and other brief interventions for adolescent substance abuse: Foundations, applications and evaluations. British Journal of Addiction, 99, 63-75.Google Scholar
  27. Ozechowski, T.J., & Liddle, H.A. (2000). Family-based therapy for adolescent drug abuse: knowns and unknowns. Clinical Child and Family Psychology Review, 3, 269-298. Google Scholar
  28. Rigter, H., Gageldonk, A. van, Ketelaars, T., & Laar, M. van (2004). Hulp bij probleemgebruik van drugs. Stand van wetenschap voor behandelingen en andere interventies, achtergrondstudie Nationale Drug Monitor. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  29. Rigter, H. (2006). Cannabis. Preventie en behandeling bij jongeren. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  30. Riper, H., Smit, F., Zanden, R. van der, Conijn, B., Kramer, J., & Mutsaers, K. (2007). E-mental health, high tech high touch high trust programmeringsstudie E-mental health. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  31. Smit, E., Verdurmen, J., Monshouwer, K., & Bolier, L. (2007). Jongeren en verslaving. De effectiviteit van behandelinterventies voor jongeren. Amersfoort: GGZ Nederland/Trimbos-instituut.Google Scholar
  32. Stanton, M.D., & Shadish, W.R. (1997). Outcome, attrition, and family-couples treatment for drug abuse: a meta-analysis and review of the controlled, comparative studies. Psychological Bulletin, 122, 170-191.Google Scholar
  33. SWOV (2006). Factsheet driving under the influence of alcohol and drugs. Leidschendam: Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid.Google Scholar
  34. Tait, R.J., & Hulse, G.K. (2003). A systematic review of the effectiveness of brief interventions with substance using adolescents by type of drug. Drug and Alcohol Review, 22, 337-346.Google Scholar
  35. Thatcher, D.L., & Clark, D.B. (2006). Adolescent alcohol abuse and dependence: development, diagnosis, treatment and outcomes. Current Psychiatry Reviews, 2, 159-177.Google Scholar
  36. Valkenberg, H., Lely, N. van der, & Brugmans, M. (2007). Alcohol en jongeren: een ongelukkige combinatie. Internet: http://medischcontact.artsennet.nl.Google Scholar
  37. Vaughn, M.G., & Howard, M.O. (2004). Adolescent substance abuse treatment: a synthesis of controlled evaluations. Research on Social Work Practice, 14, 325-335.Google Scholar
  38. Verdurmen, J., Abraham, M.D., Planije, M., Monshouwer, K., Dorsselaer, S. van, Schulten, I., e.a. (2006). Alcoholgebruik en jongeren onder de 16 jaar: schadelijke effecten en effectiviteit van interventies. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  39. Waldron, H.B., & Kaminer, Y. (2004). On the learning curve: The emerging evidence supporting cognitive-behavioral therapies for adolescent substance abuse. British Journal of Addiction, 99, 93-105.Google Scholar
  40. Waldron, H.B. (1997). Adolescent substance abuse and family therapy outcome: a review of randomized trials. Advances in Clinical Child Psychology, 19, 199-234.Google Scholar
  41. Waxmonsky, J.G., & Wilens, T.E. (2005). Pharmacotherapy of adolescent substance use disorders: a review of the literature. Journal of Child and Adolescent Psychopharmacology, 15, 810-825.Google Scholar
  42. Weiss, B., Caron, A., Ball, S., Tapp, J., Johnson, M., & Weisz, J.R. (2005). Iatrogenic effects of group treatment for antisocial youth. Journal of Consulting Psychology, 73, 1044.Google Scholar
  43. Wilens, T.E., Monuteaux, M.C., Snyder, L.E., Moore, H., Whitley, J., & Gignac, M. (2005). The clinical dilemma of using medications in substance-abusing adolescents and adults with attention-deficit/hyperactivity disorder: what does the literature tell us? Journal of Child and Adolescent Psychopharmacology, 15, 787-798.Google Scholar
  44. Williams, R.J., & Chang, S.Y. (2000). A comprehensive and comparative review of adolescent substance abuse treatment outcome. Clinical Psychology: Science and Practice, 7, 138-166.Google Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2008

Authors and Affiliations

  • Linda Bolier
    • 1
  • Jacqueline Verdurmen
  • Evelien Smit
  • Karin Monshouwer
  • Lex Lemmers
  1. 1.

Personalised recommendations