Advertisement

Huisarts en wetenschap

, Volume 61, Issue 8, pp 22–29 | Cite as

Internationale definitie van advance care planning

  • Judith Rietjens
  • Rebecca Sudore
  • Luc Deliens
  • Brenda Ott
  • Michael Connolly
  • Johannes van Delden
  • A. van der Heide
  • I. Korfage
  • M.A. Drickamer
  • D.K. Heyland
  • D. Houttekier
  • D.J.A. Janssen
  • L. Orsi
  • S. Payne
  • J. Seymour
  • R.J. Jox
Onderzoek

Samenvatting

Inleiding Advance Care Planning (ACP) staat sterk in de belangstelling, maar het ontbreekt nog aan een breed geaccepteerde definitie en aan aanbevelingen voor de toepassing ervan. Om die te ontwikkelen hebben wij op uitnodiging van de European Association for Palliative Care (EAPC) een delphionderzoek uitgevoerd.

Methode Een taskforce van vijftien leden heeft na een metareview van de literatuur een online vragenlijst gestuurd aan deskundigen en patiëntvertegenwoordigers, met het verzoek zich uit te spreken over een definitie van ACP en over 41 aanbevelingen op vijf domeinen.

Resultaten Van de 144 aangeschrevenen vulden er 109 (76%) de vragenlijst in. Van dit panel was 92% het eens met de volgende definitie: ‘Advance care planning stelt mensen in staat om doelen en voorkeuren te formuleren voor toekomstige medische behandelingen en zorg, deze doelen en voorkeuren te bespreken met familie en zorgverleners, en om eventuele voorkeuren vast te leggen en indien nodig te herzien’. De mate van instemming met de aanbevelingen varieerde tussen 68% en 100%.

Conclusie In de nieuwe definitie is ACP primair een communicatieproces, dat moet worden aangepast aan de bereidheid van de patiënt om zich met toekomstige doelen en voorkeuren bezig te houden. Deze kunnen specifieker worden geformuleerd naarmate iemands gezondheidssituatie verslechtert. De aanbevelingen hebben daarnaast geresulteerd in een lijst van uitkomstmaten waarmee onderzoeksresultaten kunnen worden vergeleken. Deze nieuwe internationale consensus kan richting geven aan de implementatie van ACP in de (huisartsen)praktijk en in beleid en onderzoek.

Literatuur

  1. 1.
  2. 2.
    Spreek op tijd over uw levenseinde [brochure]. Utrecht: KNMG, 2012.
  3. 3.
    Raijmakers NJ, Rietjens JA, Kouwenhoven PS, Vezzoni C, Van Thiel GJ, Van Delden JJ, et al. Involvement of the Dutch general population in advance care planning: a cross-sectional survey. J Pall Med 2013;16:1055-61.
  4. 4.
    Brinkman-Stoppelenburg A, Rietjens JA, Van der Heide A. The effects of advance care planning on end-of-life care: a systematic review. Pall Med 2014;28:1000-25.
  5. 5.
    Ott B, Van Thiel GJ, De Ruiter CM, Van Delden JJ. Kwetsbare ouderen en advance care planning. Wanneer beginnen? Ned Tijdschr Geneeskd 2015;159:A8295.
  6. 6.
    Ott B, Van Thiel GJ, Van Delden JJ. Advance care planning bij kwetsbare ouderen. Huisarts Wet 2014;57:650-2.
  7. 7.
    Guldemond F, Ott B, Wind A. Toolkit advance care planning mbt het levenseinde. Utrecht: NHG/LAEGO, 2017.
  8. 8.
  9. 9.
    Van Delden JJ, De Ruiter CM, Van der Endt RP, De Graaf E, Helle R, Ikking H, et al. Landelijke Eerstelijns Samenwerkings Afspraak Anticiperende besluitvorming over reanimatie bij kwetsbare ouderen. Huisarts Wet 2013;56:S1-7.
  10. 10.
    Ik wil nadenken en praten over mijn levenseinde. Utrecht: NHG, 2013. www.thuisarts.nl, geraadpleegd mei 2018.
  11. 11.
    Van der Plas A, Eliel M, Onwuteaka-Philipsen B. Advance care planning in de huisartsenpraktijk: denken en praten ouderen over behandelwensen? Tijdschrift voor Ouderengeneeskunde, september 2017;4.
  12. 12.
    Rietjens JAC, Sudore RL, Connolly M, Van Delden JJ, Drickamer MA, Droger M, et al; European Association for Palliative Care. Definition and recommendations for advance care planning: an international consensus supported by the European Association for Palliative Care. Lancet Oncol 2017;18:e543-51.

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum is een imprint van Springer Media B.V., onderdeel van Springer Nature 2018

Authors and Affiliations

  • Judith Rietjens
    • 1
  • Rebecca Sudore
    • 2
  • Luc Deliens
    • 3
  • Brenda Ott
    • 4
  • Michael Connolly
    • 5
  • Johannes van Delden
    • 6
  • A. van der Heide
    • 1
  • I. Korfage
    • 1
  • M.A. Drickamer
    • 7
  • D.K. Heyland
    • 8
  • D. Houttekier
    • 9
  • D.J.A. Janssen
    • 10
  • L. Orsi
    • 11
  • S. Payne
    • 12
  • J. Seymour
    • 13
  • R.J. Jox
    • 14
  1. 1.Erasmus MCRotterdamNederland
  2. 2.University of CaliforniaSan FranciscoUS
  3. 3.Vrije Universiteit Brussel en Universiteit GentBrusselBelgium
  4. 4.
  5. 5.University College DublinDublinIreland
  6. 6.UMC Utrecht, Julius CentrumUtrechtNederland
  7. 7.University of North Carolina, Chapel HillNorth CarolinaUS
  8. 8.Queen’s University, Kingston (Ontario)Kingston (Ontario)Canada
  9. 9.Vrije Universiteit Brussel en Universiteit GentBrusselBelgium
  10. 10.Maastricht UMC+, Expertisecentrum Palliatieve ZorgMaastrichtNederland
  11. 11.Ospedale Carlo PomaMantuaItaly
  12. 12.Lancaster UniversityLancashireEngland
  13. 13.University of SheffieldSheffieldEngland
  14. 14.Ludwig-Maximilians-Universität, München, en Centre Hospitalier Universitaire VaudoisMünchenGermany

Personalised recommendations