Advertisement

Huisarts en wetenschap

, Volume 49, Issue 5, pp 352–356 | Cite as

ARI-EL: case-controleonderzoek naar Acute Respiratoire Infecties in de Eerste Lijn

  • Aad BarteldsEmail author
  • Rianne van Gageldonk-Lafeber
  • Marie-Louise Heijnen
  • Marcel Peeters
  • Simone van der Plas
  • Berry Wilbrink
Onderzoek

Samenvatting

Bartelds AIM, Van Gageldonk-Lefeber AB, Heijnen M-LA, Peeters MF, Van der Plas SM, Wilbrink B. ARI-EL: case-controleonderzoek naar Acute Respiratoire Infecties in de Eerste Lijn. Huisarts Wet 2006;49(5):244-7.

AchtergrondAcute luchtweginfecties veroorzaken een aanzienlijke ziektelast in de bevolking. Weinig is bekend over de aanwezigheid van luchtwegpathogenen bij personen zonder klachten en symptomen. We vermoeden dat personen zonder verschijnselen van een acute luchtweginfectie aan een subklinische infectie kunnen lijden en dus een bron van besmetting zijn.

MethodeVan week 40 in 2000 tot en met week 39 in 2003 meldden de artsen van de CMR Peilstations Nederland patiënten die hen met een acute respiratoire infectie (ARI) consulteerden. Een selectie van deze patiënten (cases) en evenveel asymptomatische personen die de huisarts om een andere reden bezochten (controlepatiënten), werden opgenomen in het onderzoek. Neus- en keelwatten van de deelnemers werden getest op een uitgebreid panel van pathogenen, zowel virussen als bacteriën.

Resultaten De incidentie van ARI, inclusief influenza-achtige aandoeningen, in de huisartsenpraktijk was 545 per 10.000 persoonjaren. Vertaald naar de Nederlandse bevolking consulteren naar schatting 900.000 personen jaarlijks hun huisarts voor klachten over luchtweginfecties. Het rhinovirus kwam het meeste voor bij patiënten (bij 24% van de cases) gevolgd door influenzavirus type A (11%) en het coronavirus (7%) Bij 58% van de cases werden virussen vastgesteld: bèta-hemolytische streptokokken groep A bij 11% en bij 3% van de cases ging het om gemengde infecties. Bij ruim 30% van de controlepatiënten, vooral in de jongere leeftijdsgroepen, werden pathogenen gevonden.

ConclusieOns onderzoek bevestigt dat bij de meeste patiënten met een ARI een virus wordt gevonden. Dit ondersteunt een terughoudend voorschrijfbeleid van antibiotica. In zowel cases als controlepatiënten is het rhinovirus de meest voorkomende pathogeen. Bij bacteriële infecties wordt alleen de groep-A-bèta-hemolytische streptokok vaker gevonden bij cases dan bij controlepatiënten. Personen zonder klachten en symptomen blijken een onderschatte potentiële bron van overdracht te zijn.

infectieziekte luchtweginfecties (bovenste) onderzoek virus 

Literatuur

  1. Bartelds AIM, Fracheboud J, Van der Zee J, redactie. The Dutch sentinel practice network: relevance for public health policy. Utrecht: NIVEL, 1989.Google Scholar
  2. Van den Brandhof WE, Bartelds AIM, Wilbrink B, Verweij C, Bijlsma K, Van der Nat H, et al. Surveillance of acute respiratory infections in general practices – The Netherlands, winters 1998/1999 and 1999/2000. Rapport nr. 217617003. Bilthoven: RIVM, 2001.Google Scholar
  3. Heijnen M-LA, Dorigo-Zetsma JW, Bartelds AIM, Wilbrink B, Sprenger MJW. Surveillance of respiratory pathogens and influenza-like illnesses in general practices – The Netherlands, winter 1997/98. Eurosurveillance 1999;4(7/8):81-4.CrossRefGoogle Scholar
  4. Nieuwsbrieven influenza-surveillance. https://doi.org/www.influenza-centrum.nl.
  5. Fleming DM, Zambon M, Bartelds AIM, De Jong JC. The duration and magnitude of influenza epidemics: a study of surveillance data from sentinel general practices in England, Wales and the Netherlands. Eur J Epidemiol 1999;15:467-73.CrossRefGoogle Scholar
  6. Van den Brandhof WE, Bartelds AIM, Peeters MF, Wilbrink B, Heijnen M-LA. ARI-EL: een case-controle onderzoek naar Acute Respiratoire Infecties in de Eerste Lijn. Rapport nr. 217617006. Bilthoven: RIVM, 2002.Google Scholar
  7. Isenberg HD, editor. Clinical Microbiology Procedures Handbook. American Society for Microbiology. Washington: ASM, 2004.Google Scholar
  8. De Wit MAS, Koopmans MPG, Kortbeek LM, Van Leeuwen NJ, Bartelds AIM, Van Duynhoven YTHP. Gastroenteritis in sentinel general practices, the Netherlands. Emerg Infect Dis 2001;7:82-91.CrossRefGoogle Scholar
  9. Fleming DM, Zambon M, Bartelds AIM. Population estimates of persons presenting to general practitioners with influenza-like illness, 1987-96: a study of the demography of influenza-like illness in sentinel practice networks in England and Wales, and The Netherlands. Epidemiol Infect 2000;124:245-53.CrossRefGoogle Scholar
  10. Bartelds AIM. Continue Morbiditeits Registratie Peilstations Nederland 2002. Utrecht: NIVEL, 2003.Google Scholar
  11. Monto AS. Epidemiology of viral respiratory infections. Am J Med 2002;12(6A):4S-12S.CrossRefGoogle Scholar
  12. Monto AS. Viral respiratory infections in the community: epidemiology, agents, and interventions. Am J Med 1995;99(6B):24S-7S.CrossRefGoogle Scholar
  13. Gwaltney JM. Clinical significance and pathogenesis of viral respiratory infections. Am J Med 2002;12(6A):13S-8S.CrossRefGoogle Scholar
  14. Nicholson KG, Kent J, Hammersley V, Cancio E. Acute viral infections in upper respiratory tract in elderly living in the community: comparative, prospective, population based study on the burden of disease. BMJ 1997;315:1060-4.CrossRefGoogle Scholar
  15. Van den Hoogen BG, De Jong J, Groen J, Kuiken T, De Groot R, Fouchier RAM. A newly discoverd human pneumovirus isolated from young children with respiratory tract disease. Nature Medicine 2001;7:719-24.CrossRefGoogle Scholar
  16. Van der Hoek L, Pyrc K, Jebbink MF, Vermeulen-Oost W, Berkhout RJM, Wolthers KC, et al. Identification of a new human coronavirus. Nature Medicine 2004;10:368-74.CrossRefGoogle Scholar
  17. Graat JM, Schouten EG, Heijnen M-LA, Kok FJ, Pallast EGM, De Greeff SC. A prospective, community-based study on virologic assessment among elderly people with and without symptoms of acute respiratory infection. J Clin Epid 2003;56:1218-23.CrossRefGoogle Scholar
  18. Mäkelä MJ, Puhakka T, Ruuskanen O, Leinonen M, Saikku P, Kimpimäki, et al. Viruses and bacteria in etiology of common cold. J Clin Microbiol 1998;36:539-42.PubMedPubMedCentralGoogle Scholar
  19. Welschen I, Kuyvenhoven MM, Hoes AW, Verheij TJM. Antibiotics for acute respiratory tract symptoms: patients’ expectations, GP’s management and patients’ satisfaction. Fam Pract 2004 Jun;21:234-7.CrossRefGoogle Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2006

Authors and Affiliations

  • Aad Bartelds
    • 1
    Email author
  • Rianne van Gageldonk-Lafeber
  • Marie-Louise Heijnen
  • Marcel Peeters
  • Simone van der Plas
  • Berry Wilbrink
  1. 1.

Personalised recommendations