Advertisement

Moeilijke momenten en stress bij kinderen van chronisch zieke ouders

  • M. J. Dufour
  • A. M. Meijer
  • I. van de Port
  • J. M. A. Visser-Meily
Artikel

Abstract

Doel van dit onderzoek was het verkrijgen van inzicht in moeilijke momenten die kinderen van chronisch zieke ouders meemaken in hun dagelijks leven. Bovendien is nagegaan of frequentie en beleving van deze moeilijke momenten significant bijdragen aan stress bij het kind, ook als gecontroleerd wordt voor de ernst van de ziekte van de ouder. Onderzoeksgroep en methode: 106 kinderen van patiënten met cva (n = 29) en patiënten met de ziekte van Parkinson (n = 77) namen deel aan het onderzoek. De kinderen waren tussen de tien en 22 jaar oud (m = 15,9; sd = 2,8); 56 procent van de kinderen was een meisje. Vragenlijsten werden thuis ingevuld in aanwezigheid van een onderzoeker. Resultaten: kinderen die opgroeien met een chronisch zieke ouder maken regelmatig moeilijke momenten mee met betrekking tot hun zieke ouder, hun gezonde ouder, beide ouders in relatie tot elkaar en met betrekking tot hun persoonlijke leven. Het vaker meemaken van moeilijke momenten bleek samen te hangen met een negatievere beleving van deze momenten. Er werd een positief verband met stress gevonden voor alle moeilijke momenten. Meisjes ervoeren meer stress dan jongens, en kinderen van chronisch zieke vaders ervoeren meer stress dan kinderen van chronisch zieke moeders. Regressieanalyses toonden aan dat zowel frequentie als beleving van moeilijke momenten als sekse van het kind significant bijdroegen aan stress van het kind. Conclusie: kinderen van chronisch zieke ouders lopen het risico stress te ervaren door moeilijke momenten in hun dagelijks leven. Gevonden resultaten zijn in overeenstemming met de stresstheorie van Lazarus.

Notes

Literatuur

  1. Acock, A.C. (2005). Working with missing values. Journal of Marriage and Family, 67, 1012-1028.CrossRefGoogle Scholar
  2. Armistead, L., Klein, K., & Forehand, R. (1995). Parental physical illness and child functioning. Clinical Psychology Review, 15, 409-422.CrossRefGoogle Scholar
  3. Armsden, G.C., & Lee, F.M. (1993). The child’s adaptation to parental medical illness: Theory and clinical implications. Patient Education and Counselling, 22, 153-165.CrossRefGoogle Scholar
  4. Collin, C., Wade, D.T., Davies, S., & Horne, V. (1988). The Barthel adl Index: A reliability study. International Disabilities Studies, 10, 61-63.CrossRefGoogle Scholar
  5. Ekman, P., & Campos, J. (2003). Richard Stanley Lazarus (1922-2002). American Psychologist, 58, 756-757.CrossRefGoogle Scholar
  6. Garrison, W.T., & McQuiston, S. (1989). Chronic illness during childhood and adolescence: Psychological aspects. Thousand Oaks, CA: Sage.Google Scholar
  7. Hartong, I.M., Krol, M., Maaskant, A., Plate, A. te, & Schuszler, D. (2003). Psst ... Slaap je al? Een onderzoek naar slaapkwaliteit. Amsterdam: Universiteit van Amsterdam, Afdeling Pedagogische en Onderwijskundige Wetenschappen.Google Scholar
  8. Hoehn, M.M., & Yahr, M. (1967). Parkinsonism, onset, progression and mortality. Neurology, 17, 427-442.CrossRefGoogle Scholar
  9. Klauw, I. van der (2003). Wanneer je vader of moeder een cva heeft gehad ... (doctoraalscriptie). Amsterdam: Universiteit van Amsterdam, Afdeling Pedagogische Wetenschappen.Google Scholar
  10. Koopman, J.L. (2004). Beroerd, een beroerte! Een onderzoek naar het functioneren van het kind in een gezin met een ouder met een cva (doctoraalscriptie). Amsterdam: Universiteit van Amsterdam: Afdeling Pedagogische Wetenschappen.Google Scholar
  11. Korneluk, Y.G., & Lee, C.M. (1998). Children’s Adjustment to Parental Physical Illness. Clinical Child and Family Psychology Review, 1, 179-193.CrossRefGoogle Scholar
  12. Kotchick, B.A., Forehand, R., Armistead, L., Klein, K., & Wierson, M. (1996). Coping with illness: Interrelationships across family members and predictors of psychological adjustment. Journal of Family Psychology, 10, 358-370.CrossRefGoogle Scholar
  13. Lackey, N.R., & Gates, M.F. (2001). Adults’ recollections of their experiences as young caregivers of family members with chronic physical illnesses. Journal of Advanced Nursing, 34, 320-328.CrossRefGoogle Scholar
  14. Lazarus, R.S. (1991a). Cognition and motivation in emotion. American Psychologist, 46, 352-367.CrossRefGoogle Scholar
  15. Lazarus, R.S. (1991b). Progress on a cognitive-motivational-relational theory of emotion. American Psychologist, 46, 819-834.CrossRefGoogle Scholar
  16. Lintel Hekkert, M. te, & Schreuder Goedheijt, T. (2002). Zonder morren je ouders verzorgen. Tijdschrift voor Verzorgenden, 38-41.Google Scholar
  17. Lippa, R.A. (2002). Gender, nature, and nurture. Mahwah: Laurence Erlbaum Associates.Google Scholar
  18. Rees, L. (2002). Living with Parkinson’s disease: A child’s perspective. British Medical Journal, 324, 1562.CrossRefGoogle Scholar
  19. Schrag, A., Morley, D., Quinn, N., & Jahanshahi, M. (2004). Impact of Parkinson’s disease on patients’ adolescent and adult children. Parkinsonism and Related Disorders, 10, 391-397.CrossRefGoogle Scholar
  20. Tabachnick, B.G., & Fidell, L.S. (2001). Using multivariate statistics. Boston: Allyn and Bacon.Google Scholar
  21. Visser-Meily, J.M.A. (2000). Mantelzorg, partners en kinderen, van cva -patiënten (onderzoeksprotocol). Utrecht: Revalidatiecentrum De Hoogstraat.Google Scholar
  22. Visser-Meily, J.M.A., Post, M.W.M., Meijer, A.M., Maas, C.J.M., Ketelaar, M., & Lindeman, E. (2005a). Children’s adjustment to a parent’s stroke: determinants of health status and psychological problems, and the role of support by the rehabilitation team. Journal of Rehabilitation Medicine, 37, 236-241.CrossRefGoogle Scholar
  23. Visser-Meily, J.M.A., Post, M.W.M., Meijer, A.M., Port, I. van de, Maas, C.J.M., & Lindeman, E. (2005b). When a parent has a stroke: clinical course and prediction of mood, behaviour problems and health status of their young children. Stroke, 36, 2436 - 2440.CrossRefGoogle Scholar
  24. Weiner, B. (1986). An attributional theory of motivation and emotion. New York: Springer-Verlag.CrossRefGoogle Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2006

Authors and Affiliations

  • M. J. Dufour
    • 1
  • A. M. Meijer
  • I. van de Port
  • J. M. A. Visser-Meily
  1. 1.

Personalised recommendations