Advertisement

Medisch Farmaceutische Mededelingen

, Volume 36, Issue 2, pp 34–34 | Cite as

NSAID en acute nierinsufficiëntie

Bijwerkingen

Non-steroïde antiflogistische middelen (NSAID) worden op grote schaal gebruikt. Hun werking berust op remming van de prostaglandine-synthese. Niet alleen in het ontstekingsgebied, maar ook in de nier (en de maag) wordt de prostaglandine-synthese geremd. Door remming van de productie van vaatverwijdende prostaglandines E2 en I2 veroorzaakt dit onder meer renale vasoconstrictie.

Bij normovolemie is de rol van de renale prostaglandines bij het regelen van de nierfunctie klein, maar bij hypovolemie kan hun rol kritisch worden. Hypovolemie of hypoperfusie bestaat bij congestief hartlijden, bij levercirrose en bij diureticagebruik. Bij hypovolemie ontstaat gegeneraliseerde vasoconstrictie, ook in de nier met antinatriuretische en antidiuretische effecten. NSAID remmen de productie van de prostaglandines die deze vasoconstrictie in de nier moeten mitigeren. De combinatie NSAID en hypovolemie kan acute nierinsufficiëntie veroorzaken.

Guttham et al. deden een onderzoek, enerzijds gebaseerd op alle recepten van NSAID in de Canadese provincie Saskatchewan van 1982 tot 1986, anderzijds op alle ziekenhuisopnames voor acute nierinsufficintie.

Het risico op ziekenhuisopname voor acute nierinsufficiëntie in de bevolking bleek twee op 100.000 persoonsjaren. Bij gebruik van NSAID was dit risico twintig maal zo groot (95-bi. 1,5 ’ 10,8). De risicotoename door NSAID-behandeling was afhankelijk van de dosis en het grootst tijdens de eerste maand. Preëxistente chronische nierinsufficiëntie, diureticagebruik, gebruik van ACE-remmers en hoge leeftijd deden het risico verder toenemen.

Door dit onderzoek kon, dankzij de grote patiëntenaantallen, voor het eerst een schatting worden gemaakt van de grootte van de risicotoename op acute nierinsufficiëntie door NSAID's in de bevolking. Hoewel het relatieve risico groot is, blijft het absolute risico klein. Eén acute opname voor nierinsufficiëntie treedt op bij 15.000 patiëntjaren NSAID-gebruik. Bij hoogrisico-patinten zal dit absolute risico groter zijn. Hoogrisico-situaties zijn dus patintgebonden (hartfalen, leverfalen, afgenomen nierfunctie) en medicamentgebonden (diuretica, ACE-remmers, nefrotoxische medicamenten).

Literatuur

  1. Gutch GF et al. Arch Intern Med 1996; 156: 2414 en 2433-9.CrossRefGoogle Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 1998

Personalised recommendations